Rekora Doymayan Dolar 2018 Yılı Nasıl Tamamlar?

Tarih: 6 Aralık 2018   Kategori: Döviz Yatırımı   

Rekora Doymayan Dolar Yılı Nasıl Tamamlar?Dolar kuru 2018 yılını oldukça şiddetli bir şekilde geçirdi. 15 Temmuz Darbe girişimi sonrasında FETÖ ile bağlantısı olduğu gerekçesiyle tutuklanan ABD’li Rahip Andrew Brunson nedeniyle ABD ile gerilen ipler, dolar kurunun 7,11 liralık rekor kırmasına neden oldu. Ağustos ayında aniden yükselişe geçen dolar, Türkiye ekonomisinde bir felaket doğurdu.

Kısa bir 2018 hatırlatması yapmak gerekirse; Rahip Brunson’ın tutuklu olması sebebiyle artan gerginlik ve serbest bırakılmasıyla normalleşmeye çalışılan dönem olarak 2 bölüme ayırabiliriz. Bu sürecin öncesinde gerçekleşen 24 Haziran seçimleri ve sonrasında yaşanan yüksek enflasyon dönemi de doların seyrini belirleyen etkenler olmuştur.

Şimdi doların yılı nasıl tamamlayacağı konusunda mesajlar aramak için yıl genelinde yaşananlara kısaca göz atalım:

24 Haziran Seçimleri ve Brunson Gerginliğinin Başlaması ile Dolar Kuru

24 Haziran Seçimleri ve Brunson Gerginliğinin Başlaması ile Dolar Kuru24 Haziran seçimleri öncesinde 4,50 – 4,80 lira bandında dalgalanan dolar kuru, seçim sonrasında da bu bandı korudu. Seçimlerde Ak Parti’nin çoğunluk oyu alarak, yeni sistemin ilk Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan oldu. Seçimin bitmesiyle belirsizlik ortamının ortadan kalkarak, dolar kurunun bir miktar gerilemesi beklenmeye başlandı.

Temmuz ayına 4,6061 liradan giriş yapan dolar kuru, ay sonunda 4,8904 lirayı gördü. Bu sırada ABD Başkanı Donald Trump’ın “Brunson’ı serbest bırakın” söylemleri gelmeye ve eğer serbest bırakılmazsa yaptırım uygulanacağı açıklanmaya başlandı. Söylemlerin şiddetinin artması ve yaptırımların uygulamaya alınmasıyla birlikte dolar kuruna jet hızında bir yükseliş getirdi.

1 Ağustos 2018 tarihinde 4,9308 liradan işlem gören dolar kuru, tarihler 13 Ağustos’u gösterdiğinde 7,1104 liraya tırmanmıştı. Bu sürede gelen müdahaleler ile 5,75 lira civarına gerileyen dolar kuru, Ağustos ayını 6,5956 liradan kapattı.

Ağustos ayından sonra bir miktar gerilemeye başlayan dolar kuru, bu sefer de enflasyon sorunu ile uğraşmaya başladı. Dolayısıyla çıktığı hızda düşmesi mümkün olmadı. 13 günlük sürede görülen bu hızlı yükseliş, Türkiye ekonomisine ciddi zararlar verdi ve enflasyon oranı yıllık bazda yüzde 25 seviyesinin üzerine işaret etti. Enflasyonla Topyekûn Mücadele Programı, Yeni Ekonomi Programı ve Yeni Ekonomi Modeli bu süreçte açıklanan hükümet programlarının en önemlileri oldu.

Brunson’un Serbest Bırakılması ve Enflasyonla Mücadele Sürecinde Dolar Kuru

Brunson’un Serbest Bırakılması ve Enflasyonla Mücadele Sürecinde Dolar Kuru12 Ekim tarihinde dördüncü duruşması yapılacak olan Rahip Brunson’ın serbest bırakılacağına yönelik söylemlerin ortaya çıkmasıyla birlikte dolar kuru bir miktar gevşeme kaydetmişti. Eğer serbest bırakılmazsa kurun 10 liraya doğru ilerleyeceği iddia edilmişti.

Brunson’ın 4. duruşmasında yurt içinde beklentilerin aksine serbest bırakıldı. Duruşma gününe 5,9160 liradan başlayan dolar kuru, 6 lira sınırından kapanış yaptı. Beklendiği gibi hızlı bir düşüş yaşanmazken, o tarihten sonra kademeli bir düşüş görülmeye başlandı. Ekim ayı 5,6077 liradan kapatılırken, Kasım ayı boyunca Türk lirasında değerlenme görüldü. Buna bağlı olarak kur, 5 Kasım tarihinde 5,30 lira sınırına kadar geriledi.

Dolar kurunun küresel alanda güçlü seyrini sürdürmesi, Türk lirasının ise yurt içi dinamiklere bağlı olarak değer kaybetmesi, kurun yüksek seviyelerde gezmesine neden oldu. Kasım ayının son işlem günlerinde 5,1343 lira kadar inmeyi başaran dolar kuru, Türk lirasının değer kazanmasına bağlı olarak geriledi.

Türk lirası hızlı düşen petrol fiyatlarına paralel olarak değer kazandı. Petrol üretimine yönelik endişeler, arz fazlası durumu ve İran yaptırımları ile fiyatlarda düşüş gözlendi. Türkiye’nin enerji talebine bağlı olarak lirada değer kazanımları görüldü ve dolar kuru 5,15 liranın altına indi.

Kasım ayının sonunda dolar kurunun geldiği nokta, enflasyonun düşeceği yönündeki beklentilerin artmasına da bağlıydı. Türk lirasının değer kazanmasıyla yaşanan düşüş, 3 Aralık tarihinde açıklanan Kasım ayı enflasyon rakamları sonrasında beklendiği gibi devam etmedi.

Kasım ayı enflasyonunun beklentilerden hızlı düşmesine rağmen dolar kurunda hızlı bir çıkış gözlendi. Bunun nedeni ise hızlı yükselen petrol fiyatları oldu. G20 sonrasında petrol üretiminde kısıntıya gidileceğine yönelik söylemlerin artmasıyla birlikte fiyatlar hızlı yükseliş kaydetti. Türk lirası ise buna ters yönde karşılık verdi ve hızla geriledi. Dolar ise küresel alanda ticaret savaşına 90 günlük ara verilmesi nedeniyle gerilemeye başlamıştır. TL’deki kayıpların artması ile kurda düşüş yerine, yükseliş gözlendi.

Aralık ayına yükselişle başlayan dolar kuru, 3 işlem gününde 5,15 liranın altındaki seyrini 5,45 liraya kadar çıkardı. Hızlı yükselişin bir diğer nedeni de TCMB’nin düşük gelen enflasyon rakamlarına karşı faiz oranlarını indirebileceği oldu. TCMB’den bu yönde bir açıklama gelmemesine rağmen Mart ayı seçimleri öncesinde bir indirim olması beklentileri güçlendi. Dolayısıyla kurda beklenmedik hızda bir yükseliş gerçekleşti.

Dolar Kuru Yıl Sonu Beklentileri

Dolar Kuru Yıl Sonu BeklentileriAralık ayına hızlı yükselişle giren dolar kurunun yıl sonunda 5,60 lira seviyelerinde seyretmesi bekleniyor. Dolar güne nasıl başladı, nasıl sonlandı ve hangi seviyeye geldi diye paranoyak hale gelen yatırımcılar, yıl sonu seviyelerin 5,60 ve 6 lira civarında olmasını bekliyorlar. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın beklenti anketi ise yıl sonunda dolar kurunun 5,6405 lira olmasını tahmin ediyor.

Kurun yaşadığı aşırı volatil seyrin bir süre daha devam edeceği, Türkiye’nin bir krizin eşiğinde olduğu ve enflasyonda 1 yıldan daha uzun sürede bir iyileşme görüleceği gibi beklentiler etrafında toplanılıyor. İyimser düşüncelerin bir anda kararmasına neden olan gelişmeler, hem yurt dışı hem de yurt içinden hiç beklenmedik bir şekilde gelebiliyor.

Uzman ekonomistlerin dolar hakkında yaptığı analizler ve tahminler incelendiğinde yılın 5,30 – 5,60 lira bandından tamamlanacağı bilgileri öne çıkıyor. Buna karşın aşırı karamsar yorumlar, 7 lira düzeyine doğru bir hareket bekliyor. Ama bu hareketin seçim öncesinde aşırılaşmayacağı tahmin ediliyor.

31 Mart 2019 yerel seçimleri öncesinde ekonomik verilerin iyimserliğe işaret etmesi bekleniyor. Enflasyon rakamlarında kalıcı olmasa da geçici bir iyileşme olması bekleniyor. Dış ticaret konusunda da yaşanan gelişmeler, yurt içi tarafında Türk lirasını destekleyecek gelişmelere işaret ediyor. Buna karşın yurt dışı piyasalarda, petrol fiyatlarında ve küresel ticaret savaşları konusunda yaşanacak gelişmeler, kurun seyrini belirleyecek en önemli konular olarak değerlendiriliyor.

Paylaş...Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn
Yorum Yaparak Katkıda Bulunun

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir